Co zrobić gdy szkoła trafi do wykazu Ministerstwa Cyfryzacji?

Co to znaczy „trafić do wykazu MC"?

Wykaz Ministerstwa Cyfryzacji (MC) to lista stron internetowych podmiotów publicznych, które zostaną poddane szczegółowemu badaniu dostępności cyfrowej. Publikowany jest raz na rok i zawiera około 150-200 podmiotów.

Ważne: Samo trafienie do wykazu nie oznacza jeszcze kary finansowej. To informacja, że Ministerstwo znalazło poważne problemy z dostępnością podczas automatycznego skanowania i planuje szczegółową kontrolę.

Co się dzieje po trafieniu do wykazu?

• Ministerstwo przeprowadza szczegółowy audyt - eksperci sprawdzają stronę pod kątem WCAG 2.1 poziom AA
• Otrzymujesz raport z błędami - dokładna lista naruszeń z przykładami
• Dostajesz termin na poprawki - zazwyczaj 30-90 dni (w zależności od wagi błędów)
• MC weryfikuje poprawki - sprawdza czy naprawiliście wszystkie problemy
• Możliwa kara finansowa - jeśli nie poprawicie błędów w terminie

Dlaczego akurat Twoja szkoła trafiła do wykazu?

Ministerstwo wybiera strony do wykazu na podstawie automatycznego monitoringu, który prowadzi przez cały rok. Strona trafia do wykazu, jeśli:

1. Automatyczne narzędzia wykryły poważne błędy - brak alt tekstów, zły kontrast, problemy z nawigacją klawiaturą
2. Deklaracja dostępności jest nieaktualna - nie została zaktualizowana do 31 marca (art. 11 ustawy)
3. Deklaracja nie odzwierciedla rzeczywistości - podajecie 100% zgodność, a strona ma oczywiste błędy
4. Otrzymaliście skargi użytkowników - osoby z niepełnosprawnościami zgłosiły problemy
5. Losowy wybór - MC sprawdza również losową próbkę podmiotów

Plan działania krok po kroku

Otrzymaliście oficjalną informację o wpisaniu do wykazu? Oto 7 kroków, które musisz podjąć:

Kluczowe terminy - ile masz czasu?

Ministerstwo określa termin na poprawki indywidualnie, w zależności od wagi błędów:

Nasz timeline realistyczny dla szkoły:

• Tydzień 1-2: Analiza + kontakt z wykonawcą
• Tydzień 3-6: Wdrożenie poprawek przez IT
• Tydzień 7-8: Testowanie + aktualizacja deklaracji
• Tydzień 8+: Bufor na nieprzewidziane (zawsze coś wyskoczy)

Najczęstsze błędy wykrywane przez MC w szkołach

Na podstawie raportów MC i naszych audytów - oto ranking błędów:

1. Brak opisów alternatywnych (alt) - 78% szkół

Problem: Zdjęcia z galerii, ogłoszenia graficzne, loga bez tekstu alternatywnego.

Jak naprawić:

• Dodaj alt="opis zdjęcia" do każdego <img>
• Dla zdjęć dekoracyjnych: alt="" (pusty, nie brak atrybutu!)
• Dla infografik: dodaj pełny opis w tekście obok

2. Niewystarczający kontrast - 65% stron

Problem: Szary tekst na białym tle, jasnożółte przyciski, nieczytelne menu.

Standard WCAG AA: Minimalny kontrast 4.5:1 (normalny tekst), 3:1 (duży tekst)

Jak sprawdzić: WebAIM Contrast Checker

3. PDF-y bez dostępności - 89% dokumentów

Problem: Plany lekcji, regulaminy, arkusze PDF to zeskanowane obrazy bez tekstu.

Rozwiązanie:

• Zamień PDF na stronę HTML
• Lub stwórz PDF-a na nowo z dokumentu Word/LibreOffice z tagami
• Użyj Adobe Acrobat Pro (płatne) lub narzędzi online

4. Zła hierarchia nagłówków - 71% witryn

Problem: Brak h1, kilka h1 na stronie, skok z h1 na h4.

Prawidłowa struktura: h1 (tytuł strony) → h2 (sekcje) → h3 (podsekcje)

5. Formularze bez etykiet - 54% formularzy

Problem: Pole "Imię" bez <label>, tylko placeholder.

Jak naprawić:

<label for="imie">Imię:</label>
<input type="text" id="imie" name="imie">

Najczęściej zadawane pytania

Czy mogę poprosić MC o przedłużenie terminu?

Tak, ale tylko w uzasadnionych przypadkach (np. przetarg na nową stronę w toku, brak wykonawcy). Musisz wysłać oficjalne pismo z opisem sytuacji i realistycznym terminem zakończenia. MC rozpatruje indywidualnie.

Czy musimy naprawić 100% błędów?

Ministerstwo oczekuje, że naprawicie błędy wskazane w raporcie. Jeśli coś jest niemożliwe do poprawy (np. stary system, który wymienia się za 2 miesiące) - opisz to w deklaracji dostępności jako „znane ograniczenie" z planem naprawy.

Ile wynosi kara finansowa za brak poprawek?

Ustawa nie określa konkretnej kwoty. W praktyce MC najpierw wzywa do poprawek, a dopiero uporczywe nieprzestrzeganie może skutkować karą. Nie ma oficjalnych danych o karach nałożonych na szkoły, ale ryzyko wzrasta przy całkowitym braku reakcji.

Co jeśli wykonawca strony nie chce pomóc?

Sprawdź umowę - czy dostępność była w zakresie projektu? Jeśli tak - wykonawca ma obowiązek naprawić. Jeśli nie - możecie zlecić poprawki innej firmie lub zamówić monitoring dostępności, który obejmuje bieżące wsparcie.

Czy trafienie do wykazu MC to jednorazowa sprawa?

Nie. Ministerstwo prowadzi monitoring ciągły. Jeśli naprawicie błędy raz, ale później strona znowu będzie miała problemy - możecie trafić do wykazu ponownie w następnym roku. Dlatego warto wdrożyć stały monitoring zamiast jednorazowych poprawek.

Co jeśli nie dasz rady sam?

Naprawa błędów WCAG wymaga wiedzy technicznej i czasu. Jeśli:

• Wykonawca strony nie odpowiada lub odmawia
• Masz mniej niż 30 dni do deadline
• Nie masz w szkole osoby z wiedzą o WCAG
• Błędów jest za dużo by ogarnąć to samemu

Możesz skorzystać z:

1. Jednorazowego audytu + naprawy - firma IT sprawdza i poprawia błędy (5-15 tys. zł)
2. Monitoringu dostępności - stałe wsparcie co miesiąc (200-450 zł/msc)
3. Konsultacji eksperta - pomoc w przygotowaniu odpowiedzi do MC

Podsumowanie - kluczowe wnioski

Jeśli Twoja szkoła trafiła do wykazu MC:

1. Nie panikuj - to nie kara, ale ostrzeżenie i szansa na naprawę
2. Działaj szybko - sprawdź termin i zacznij pierwszego dnia
3. Priorytetyzuj - najpierw błędy krytyczne (alt, kontrast, nawigacja)
4. Zaktualizuj deklarację - podaj rzeczywisty stan, nie 100%
5. Testuj przed wysłaniem - WAVE + klawiatura + czytnik ekranu
6. Odpowiedz do MC - potwierdź poprawki oficjalnym pismem
7. Wdróż monitoring - żeby to się nie powtórzyło

"Trafienie do wykazu MC to wake-up call. 95% szkół naprawia błędy i nigdy więcej tam nie wraca. Kluczem jest szybka reakcja i wdrożenie stałych procesów kontroli dostępności."

— Michał Bednarek, Specjalista dostępności cyfrowej